Schistosomatoza (Bilharcjoza)

Jest to druga co do częstości występowania choroba pasożytnicza na świecie (po malarii). Na całym świecie zainfekowanych jest około 200 milionów ludzi.

Schistosomatoza rozpowszechniona jest w Afryce, wschodniej części Ameryki Południowej, Ameryce Środkowej, Bliskim Wschodzie oraz części Azji Południowo-Wschodniej. Wywoływana przez przywry z rodzaju Schistosoma (S. heamtobium, S. mansoni , S. japonicum S. mekongi, S. paralytici).

Do zarażenia człowieka schistosomatozą dochodzi, gdy cerkarie (stadium rozwojowe przywr) bytujące w wodach słodkich przenikają przez skórę człowieka, a następnie wnikają do powierzchownych naczyń krwionośnych, dalej wraz z krwią do dużych naczyń żylnych i narządów wewnętrznych, m.in. jelita grubego i pęcherza moczowego.

W pierwszych dniach po zarażeniu może występować charakterystyczna pęcherzykowa, swędząca wysypka. Jednak u większości osób początkowa faza zakażenia przebiega bezobjawowo. W ciągu kolejnych 1-2 miesięcy mogą rozwinąć się takie objawy jak: gorączka z towarzyszącymi dreszczami, bóle mięśniowe, kaszel. W przewlekłym zakażeniu pojawiają się często bóle brzucha, powiększenie wątroby, biegunka, stolce z domieszką krwi, krwiomocz, zaburzenia oddawania moczu.

W diagnostyce schistosomatozy stosuje się badanie mikroskopowe kału i moczu wykrywające obecność jaj przywr, często jednak większą wykrywalnością cechują się testy serologiczne krwi. W leczeniu stosujemy prazykwantel, który swym działaniem obejmuje wszystkie typy przywr.

W zapobieganiu zaleca się unikanie kąpieli czy brodzenia w wodach słodkich (kąpiele w ocenach czy basenach z chlorowaną wodą są bezpieczne) na obszarach endemicznego występowania schistosomatozy oraz spożywanie bezpiecznej wody (butelkowanej, przegotowanej bądź odpowiednio uzdatnionej poprzez użycie filtrów czy specjalnie do tego przeznaczonych środków odkażających).